Geen antwoorden, maar een andere manier van kijken
De meeste mensen komen naar de I Tjing met een vraag. Soms gaat die over werk, soms over een relatie, soms over een keuze die al weken door het hoofd blijft spoken. Achter die vragen zit vaak dezelfde wens: duidelijkheid.
Dat is begrijpelijk.
Toch geloof ik niet dat de kracht van de I Tjing ligt in het geven van antwoorden.
Ik denk dat haar kracht ergens anders zit.
In het zichtbaar maken van wat al speelt.
Verandering als uitgangspunt
De I Tjing wordt vaak vertaald als Het Boek der Veranderingen.
Dat is geen detail.
Het is het hart van het systeem.
Alles verandert. Mensen veranderen. Relaties veranderen. Werk verandert. Omstandigheden veranderen. Problemen veranderen. Zelfs de vragen die we onszelf stellen veranderen.
De I Tjing probeert die beweging zichtbaar te maken.
Niet door te vertellen wat er gaat gebeuren.
Maar door te beschrijven wat er nú gaande is.
Een spiegel, geen voorspeller
De I Tjing is van oorsprong een orakel. Binnen deze praktijk gebruik ik haar niet om te voorspellen.
Niet omdat ik tegen die oorsprong ben.
Maar omdat ik denk dat haar werkelijke kracht ergens anders ligt.
Een spiegel neemt jouw verantwoordelijkheid niet over.
Ze helpt je alleen beter te kijken.
Dat verschil lijkt klein, maar verandert alles.
Betekenis ontstaat in de ontmoeting
Een hexagram heeft voor mij geen vaste betekenis die losstaat van degene die de vraag stelt.
Betekenis ontstaat in de ontmoeting tussen:
- de vraag;
- de situatie;
- het hexagram;
- degene die kijkt.
Daarom kan dezelfde tekst voor twee mensen iets totaal anders betekenen.
En daarom kan dezelfde persoon jaren later iets heel anders lezen in een hexagram dat hij eerder al eens kreeg.
Ruimte tussen impuls en beslissing
Misschien is dat uiteindelijk waar deze praktijk over gaat.
Niet over voorspellen.
Niet over overtuigen.
Maar over ruimte maken.
Ruimte tussen wat er gebeurt en hoe we erop reageren.
Soms is die ruimte klein.
Soms verandert ze alles.
Maar bijna altijd ontstaat daar een beter gesprek met jezelf.
En dat is precies waar deze praktijk voor bedoeld is.
Hoe deze praktijk de I Tjing leest.
Van een vraag, via een worp, naar een hexagram — en wat daar gebeurt.